EUDR a kakao z Peru: czego wymaga rozporządzenie i co musi dostarczyć dostawca.

Czego rozporządzenie wymaga w przypadku kakao

Rozporządzenie (UE) 2023/1115, znane jako EUDR, od początku obejmuje kakao wraz z produktami kakaowymi: ziarnami (kod 1801), łuskami (1802), pastą (1803), masłem (1804), proszkiem kakaowym (1805) i czekoladą (1806). Aby wprowadzić je na rynek UE, trzeba wykazać trzy rzeczy:

1. Niepowodujące wylesiania: kakao nie pochodzi z gruntów wylesionych po 31 grudnia 2020 roku.
2. Legalność: kakao zostało wyprodukowane zgodnie z prawem Peru (prawa do gruntów, ochrona środowiska, prawo pracy).
3. Geolokalizacja: współrzędne każdej działki, z której pochodzi kakao.

Wszystkie produkty wraz z kodami wymienia załącznik I do EUDR.

Terminy

Przegląd z maja 2026 r. uprościł procedury, ale utrzymał te terminy. W praktyce dane są potrzebne wcześniej, aby przygotować oświadczenie: kakao, które trafi do Europy w 2027 r., jest już kontraktowane pod tym warunkiem.

Czy termin znów zostanie przesunięty? Oto chronologia i aktualności EUDR.

Punkt czy wielobok: jak rejestruje się każdą działkę

Współrzędne przekazuje się w formacie GeoJSON, akceptowanym przez unijny system informacyjny.

Kakao uprawiane w cieniu: kiedy mapa myli plantację kakao z lasem

Jeśli kakao rośnie pod drzewami zacieniającymi, w systemie rolno-leśnym, EUDR nie traktuje tego jako lasu: rozporządzenie zalicza systemy rolno-leśne do plantacji rolnych i wyłącza je z definicji lasu.

Problem w tym, że na zdjęciu satelitarnym zacieniona plantacja kakao może wyglądać jak las. Sama unijna mapa lasów z 2020 r. zastrzega, że nie jest obowiązkowa ani prawnie wiążąca. Z kolei badanie niemieckiego Instytutu Thünena (2025) objęło 600 działek kawowych o powierzchni od 1 do 5 hektarów w Meksyku: według map trzy na cztery nie spełniały wymogów, choć wiele z nich uprawiano od dziesięcioleci. Dlatego Państwa dostawcy powinni przechowywać dla każdej działki dowody, że przed 2021 r. była już użytkowana rolniczo: zdjęcia, dokumentację spółdzielni i archiwalne obrazy satelitarne.

Kto co robi

1. Rolnik i spółdzielnia rejestrują działki i przechowują dowody dla każdej z nich.
2. Eksporter zbiera te dane dla każdej wysyłki i przekazuje je kupującemu.
3. Podmiot unijny, zwykle importer, składa oświadczenie o należytej staranności w TRACES i odpowiada prawnie przed właściwym organem.
4. Producent czekolady w Europie, który wykorzystuje kakao objęte już oświadczeniem, nie składa kolejnego: zachowuje numer referencyjny oświadczenia importera.

Jak to działa krok po kroku: oświadczenie o należytej staranności EUDR (DDS) w TRACES.

Prawdziwy problem: w punkcie skupu łączy się kakao od dziesiątek rolników

Partia kakao prawie nigdy nie pochodzi z jednej działki: w punkcie skupu łączy się ziarno od wielu rolników, aby je sfermentować i wysuszyć. Jeśli choć jedna działka nie spełnia wymogów, tego kakao nie można mieszać z kakao zgodnym z przepisami, a Komisja Europejska nie akceptuje bilansu masy w przypadku kakao nieznanego pochodzenia. Dlatego każdą działkę należy zweryfikować przed skompletowaniem wysyłki, a nie dopiero wtedy, gdy Państwo już proszą o dane.

Jak Origen to rozwiązuje

Technik spółdzielni rejestruje każdą działkę telefonem, nawet bez zasięgu. Origen sprawdza ją w czterech otwartych źródłach satelitarnych, w tym w unijnej referencyjnej mapie lasów z 2020 r., i generuje jedno dossier na wysyłkę z plikiem GeoJSON gotowym do TRACES. Jeśli działka zostanie oznaczona, system wskazuje, która to, aby można ją było wykluczyć lub udokumentować.

Origen nie certyfikuje: dostarcza weryfikowalne dowody do Państwa oświadczenia o należytej staranności.

Zacznij z Origen